De Turkijedeal, waarom opende president Erdogan de grenzen?

In 2016 kwamen er in Nederland op meerdere plaatsen asielzoekerscentra wegens de grote vluchtelingenstroom uit Syrië. Honderdduizenden vluchtelingen kwamen richting Europa, wat voor gigantische problemen zou zorgen voor de opvang van al deze mensen. Op dat moment kwam er een overeenkomst tussen de Europese Unie en Turkije, de Turkijedeal  genaamd. Hierin werd afgesproken dat Turkije de vluchtelingen daar zou opvangen zolang zij steun kregen van de Europese unie. Waarom heeft president Erdogan toch de grenzen geopend?

De Turkijedeal bestaat uit meerdere onderdelen. Allereerst heeft de Europese Unie een geldbedrag beloofd aan Turkije zodat zij de opvang van de vluchtelingen kunnen financieren. Gelet op het feit dat Turkije momenteel 3.6 miljoen vluchtelingen huist, gaat dit om een bedrag van miljarden euro’s. Het tweede onderdeel van de deal betrof een zogenaamde één voor één-deal. Voor iedere vluchteling die de EU terugstuurde moesten zij een andere vluchteling opnemen. Ten slotte wilde Turkije dat er open grenzen kwamen in de EU voor Turkse inwoners en bovendien wilde zij dat er nieuwe onderhandelingen kwamen om Turkije toe te laten treden in de EU.

Te weinig ontvangen geld

De Europese Unie heeft afgesproken dat Turkije voor de Turkijedeal een bedrag van 6 miljard euro ontvangt voor het opvangen van de vluchtelingenstroom. Hiervan hebben zij op dit moment de helft ontvangen. President Erdogan heeft aangegeven dat dit bedrag naar zijn mening te laag is. Hij zegt meer dan 30 miljard te hebben uitgegeven aan de opvang, voeding en zorg voor de vluchtelingen. Bovendien vertelt de president dat het afgesproken bedrag deze kosten niet dekt. Turkije moet kosten maken voor veilig onderdak en onderwijs alsmede voeding en kleding voor meer dan drie miljoen mensen. Nu Erdogan vindt dat zij hierbij niet genoeg gesteund worden heeft hij de grenzen als reactie geopend.

Één-voor-één deal

In de Turkijedeal zat ook een afspraak dat de Europese unie voor iedere vluchteling die zij naar Turkije sturen één vluchteling zelf moeten opvangen. Dit werd geaccepteerd door alle lidstaten, maar nu is er een onderlinge discussie over wie de vluchtelingen die Turkije doorstuurt op moet vangen. De Oost-Europese landen in de Europese Unie zeggen alle vluchtelingen te weigeren, waardoor er door andere lidstaten ook moeilijker wordt gedaan; zij willen tenslotte geen kosten maken terwijl anderen dat simpelweg weigeren. Het resultaat is hierdoor dat er van de afgesproken 70.000 vluchtelingen er nu pas 25.000 in de Europese Unie zijn opgevangen, veel te weinig dus.

Verdere afspraken in de Turkijedeal

Turkije wil ontzettend graag de Europese Unie in. Toetreding betekent betere handel met EU landen, die momenteel goed zijn voor 40% van de Turkse handel. Het betekent ook een vrije doorgang voor Turkse inwoners in de rest van Europa en financiële steun bij Europees geregelde zaken. De Europese Unie ziet het echter niet zitten om een door Erdogan gestuurd Turkije in te laten treden. Sinds zijn presidentschap is de macht van het parlement afgenomen, staat de persvrijheid onder druk. Ook is met regelmaat sprake geweest van inmenging bij lokale en landelijke verkiezingen. Al deze veranderingen staan haaks op de waarden van de Europese Unie, die pleit voor persvrijheid, democratie en eerlijke verkiezingen.

In conclusie, er staat enorm veel spanning op de gemaakte afspraken. Turkije eist steeds meer om de deal in stand te houden terwijl de EU onderling aan het onderhandelen is tussen meer dan twintig lidstaten. Zolang zij nog aan het discussiëren zijn zal Turkije niks ontvangen waardoor de vraag voor steun van Erdogan niet beantwoord worden. Er moet nu snel gehandeld worden, voordat heel Europa door een toestroom van miljoenen vluchtelingen in chaos komt te verkeren.